|
|
|
|
|
รัตนโกสินทร์
|
 |
กรุงรัตนโกสินทร์ได้สถาปนาขึ้นเมื่อปี
พ.ศ. ๒๓๒๕ จนถึงปัจจุบัน
มีพระมหากษัตริย์ปกครอง ๙ พระองค์ ในสมัยรัชกาลต้นๆ
รัชกาลที่ ๑ และ
รัชกาลที่ ๒ พระองค์ท่านได้ทรงรวบรวมพระพุทธรูปสมัยต่างๆเข้ามาไว้ใน
พระนคร เนื่องจากพระพุทธรูปมีขนาดต่างกัน ช่างจึงได้เอาปูนมาหุ้มแล้วลงรัก
ปิดทอง เมื่อไม่นานมานี้ปูนได้เกิดกะเทาะออกทำให้เห็นว่าพระพุทธรูปจริงนั้น
ทำด้วยทองสำริด ได้ทำการลงรักปิดทองใหม่ ยังได้อัญเชิญพระประธานขนาด
ใหญ่ของสมัยสุโขทัยอยุธยาหลายองค์ เช่น พระศรีศากยมุนี รวมทั้งพระพุทธรูป
ที่มีอิทธิพลต่อการสร้างพระพุทธรูปอย่างพระแก้วมรกต |
ในสมัยรัชกาลที่
๓เป็นยุคที่พระพุทธศาสนาได้เจริญรุ่งเรือง
ได้ทรงสร้าง
พระพุทธรูปจำนวนมากเช่น พระพุทธตรีโลกเชษฐ์ พระเสรฐตมมุนี
พระพุทธไตร
รัตนายก(หลวงพ่อโต) พระพุทธไสยาสน์ วัดพระเชตุพนฯ เป็นพระพุทธรูปที่ใหญ่ที่สุด
ในกรุงเทพฯ เป็นพระนอนที่มีความงดงามโดยเฉพาะที่ฝ่าพระบาท
ทำเป็นลายประดับ
มุกภาพมงคลร้อยแปด และพระองค์ยังทรงเป็นผู้ริเริ่มสร้างพระพุทธรูปปางต่างๆขึ้น
โดยเฉพาะอย่างยิ่งปางห้ามสมุทรถือเป็นต้นกำเนิดของพระพุทธรูปทรงเครื่องในสมัย
รัตนโกสินทร์ตอนต้น ซึ่งได้รับอิทธิพลมาจากพระพุทธรูปทรงเครื่องสมัยอยุธยา
ตอนปลาย เป็นพุทธลักษณะทรงเครื่องใหญ่เต็มยศ ประดับกระจกหรือเนาวรัตน์ทั้งองค์
ส่วนมากนิยมทำปางห้ามสมุทร พระพักตร์ดูเรียบเฉยเหมือนหน้าหุ่นตัวพระของโขน
ยังมีพระพุทธรูปปางมารวิชัยที่ประทับอยู่บนฐานที่ลดหลั่นกันหลายชั้น
ลวดลายละเอียด
งดงาม มีผ้าทิพย์ประกอบดูรับกับองค์พระทรงเครื่องทั้งยังมีฉัตรประกอบทุกองค์
แม้แต่พระสาวกส่วนบัวที่อยู่ชั้นในสุดมีการทำลวดลายอย่างละเอียด
เชื่อว่าได้แรง
บันดาลจากพระแก้วมรกตในเครื่องทรงชุดประจำฤดูร้อน ยังมีปรากฏพระพุทธรูป
แบบจีวรดอก คือ ลวดลายดอกดวงที่จีวร เชื่อว่าได้รับอิธิพลมาจากพระแก้วมรกต
ในเครื่องทรงชุดประจำฤดูฝน |
|

|
ในสมัยรัชกาลที่
๔ ทรงพระราชดำริให้สร้างพระพุทธรูปลักษณะคล้ายคน
สามัญชน เช่น ไม่มีพระเกตุมาลา จีวรเป็นริ้วแบบของจริง ซึ่งสร้างใช้ในทาง
ราชการหรือเป็นของหลวงเท่านั้น ส่วนประชาชนยังคงนิยมสร้างพระพุทธรูป
แบบหุ่นอยู่ พระพุทธรูปที่ถือเป็นสัญลักษณ์ของรัชกาลที่
๔ คือพระนิรันตราย
ในสมัยรัชกาลที่
๕ พระพุทธรูปยังคงเจริญรอยตามสมัยรัชกาลที่ ๔ อยู่
แต่กลับให้มีพระเกตุมาลาตามเดิม พระราชกกรณียกิจของพระบาทสมเด็จ
พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทางด้านศาสนา คือ ทรงให้จำลองพระพุทธชินราช
ที่ประดิษฐานเมืองพิษณุโลก ทรงเรียกว่า พระพุทธชินราชจำลอง
ประดิษฐาน
อยู่ที่วัดเบญจมบพิตรฯ และทรงรวบรวมพระพุทธรูปสมัยโบราณตามหัวเมือง
ต่างๆมาไว้ ณ ที่เดียวกัน
ในสมัยนี้ การสร้างพระพุทธรูปทรงโปรดให้สร้างเหมือนมนุษย์
มีการ
พัฒนาแบบตะวันตกมากขึ้น แต่ยังคงลักษณะที่สำคัญไว้ เช่น
พระเกตุมาลา
พระรัศมีเปลว พระเกศาขมวดเป็นปม ใบพระกรรณยาว เป็นต้น
จนรัชกาลปัจจุบัน
ในงานฉลอง ๒๕ พุทธศตวรรษ พระบาทสมเด็จ
พระเจ้าอยู่หั รัชกาลปัจจุบัน ทรงมีพระราชประสงค์ที่จะเฉลิมฉลองด้วยเห็น
ความสำคัญ ทรงโปรดให้สร้างพระพุทธรูปในรัชกาลของพระองค์
ซึ่งเป็น
พระพุทธรูปปางลีลาแบบสุโขทัย แต่มีการดัดแปลงให้มีสัดส่วนคล้ายมนุษย์
ธรรมดา
|
แหล่งที่มา : พระพุทธรูป, วรภัทร
เครือสุวรรณ เรียบเรียง |
|
|
|